#VEEW2026 – Vì sao sự kiện và triển lãm cần được nhìn như một ngành kinh tế?

Trong các bài toán phân bổ ngân sách của doanh nghiệp hay chiến lược phát triển đô thị, các hoạt động sự kiện và triển lãm thường dễ bị nhìn nhận như một khoản chi phí hậu cần ngắn hạn. Thế nhưng, dưới lăng kính của nền kinh tế sáng tạo, lĩnh vực này đang chuyển mình để trở thành cấu phần hạ tầng quan trọng, đóng vai trò kích hoạt dòng chảy giao thương, truyền thông và định hình thương hiệu điểm đến.

Khi đánh giá hiệu quả của một chương trình lễ hội, một hội chợ thương mại hay một chiến dịch kích hoạt nhãn hàng, thước đo phổ biến nhất thường được áp dụng là bảng dự toán các hạng mục hữu hình. Người ta dễ dàng cân đong đo đếm chi phí dựa trên quy mô của giàn khung sân khấu, hệ thống thiết bị âm thanh, ánh sáng, mặt bằng địa điểm hay thù lao của nhân sự và nghệ sĩ. Cách tiếp cận cơ học này vô hình trung gói gọn một ngành công nghiệp dịch vụ phức tạp vào khái niệm “chi phí hậu cần”. Tư duy ấy đang tạo ra một khoảng trống lớn trong việc nhận diện giá trị thực của ngành sự kiện, triển lãm và giải trí – vốn là những mắt xích không thể tách rời của nền kinh tế trải nghiệm hiện đại.

Trong cấu trúc của nền kinh tế, trải nghiệm trực tiếp ngày càng khẳng định vị thế như một dạng tài sản kinh tế đặc biệt. Lĩnh vực này không chỉ tạo ra giá trị giải trí thuần túy, mà là điểm chạm vật lý tối ưu nơi thương hiệu, doanh nghiệp, chính quyền địa phương và công chúng trực tiếp tương tác trong thời gian thực. Nếu quảng cáo số mua lượt hiển thị trên màn hình phẳng, thì sự kiện tạo ra một không gian đa chiều để giữ chân sự chú ý và xây dựng lòng tin của khách hàng.

Đặc biệt, đối với phân mảng triển lãm và hội chợ thương mại, giá trị kinh tế thực tế lại càng rõ nét. Đây không đơn thuần là không gian trưng bày sản phẩm, mà vận hành như một sàn giao dịch động của nền kinh tế thực. Tại đây, các chuỗi cung ứng được kết nối trực tiếp, các doanh nghiệp sản xuất tiếp cận trực diện với nhà mua hàng (buyer), các giải pháp công nghệ được trình diễn trực quan và những hợp đồng thương mại quy mô lớn được khởi tạo. Sức hút từ các hoạt động triển lãm lớn đồng thời kéo theo sự tăng trưởng của chuỗi dịch vụ phụ trợ phức tạp, từ du lịch, lưu trú cao cấp (MICE), vận tải cho đến logistics và ẩm thực. 

Sự thành công của các chương trình triển lãm quy mô cấp quốc gia thu hút hàng triệu lượt khách tham quan trong những năm qua tại các trung tâm triển lãm lớn là minh chứng cho thấy năng lực tạo dòng khách và kích cầu giao thương mạnh mẽ của ngành này.

Ở một tầm nhìn vĩ mô hơn, khi các sự kiện văn hóa, biểu diễn nghệ thuật hay giải đấu thể thao được quy hoạch bài bản và nhất quán, chúng trở thành công cụ chiến lược để xây dựng thương hiệu điểm đến và xác lập “quyền lực mềm” cho các đô thị. Nhiều thành phố lớn trên thế giới đã định vị thành công tên tuổi của mình trên bản đồ du lịch toàn cầu nhờ vào các chuỗi festival hoặc siêu sự kiện thường niên. 

Tuy nhiên, để một sự kiện hay triển lãm thực hiện đúng vai trò “hạ tầng trải nghiệm”, thị trường cần vượt qua những tư duy ngắn hạn. Tổ chức sự kiện không phải là một hoạt động thi công lắp ráp phần cứng cơ học, mà là một ngành khoa học năng lực tổng hợp. Đó là sự phối hợp phức tạp giữa quản trị con người, điều phối không gian, kiểm soát dòng tiền, tích hợp công nghệ, quản lý rủi ro thiên tai và bảo đảm các quy chuẩn an toàn khắt khe cho hàng vạn người tham dự.

Muốn tiệm cận được tiêu chuẩn của các mô hình triển lãm danh tiếng trên thế giới, ngành sự kiện – triển lãm Việt Nam bắt buộc phải đối mặt với những thách thức về mặt chuẩn hóa nghề nghiệp. Hiện tại, dù sở hữu lực lượng làm nghề đông đảo, giàu sức sáng tạo và tốc độ tiếp cận công nghệ nhanh chóng, thị trường trong nước vẫn vận hành tương đối phân tán. Mỗi đơn vị cung ứng, từ nhà kỹ thuật, đơn vị hậu cần cho đến các agency sáng tạo hầu như đang vận hành theo những quy chuẩn độc lập, thiếu một cơ chế phối hợp đồng bộ và một hệ thống đo lường hiệu quả thực chất.

Trong bối cảnh Chính phủ đang mạnh mẽ thúc đẩy các ngành công nghiệp văn hóa và kinh tế sáng tạo, việc xây dựng một cấu trúc chuyên nghiệp, minh bạch cho ngành sự kiện, triển lãm và giải trí đã trở thành yêu cầu cấp thiết. Ngành kinh tế này cần những điểm tụ mang tính hệ sinh thái để các bên liên quan cùng ngồi lại, chia sẻ thực trạng và chuyển hóa các năng lực đơn lẻ thành sức mạnh tổng hợp.

Từ góc độ của một hiệp hội chuyên ngành, ông Vũ Ngoạn Hợp, Chủ tịch Hiệp hội Hội chợ Triển lãm thương mại và Tổ chức sự kiện Việt Nam (VECA), nhận định: “Hệ sinh thái sự kiện – triển lãm tại Việt Nam đã có lực lượng làm nghề đông đảo nhưng còn phân tán. Chúng ta cần một nền tảng chung để quy tụ, đối thoại, cùng chia sẻ cách làm, học hỏi kinh nghiệm quốc tế và từng bước hình thành những chuẩn mực nghề nghiệp bài bản, an toàn hơn cho Việt Nam”. Việc tập hợp các vướng mắc thực tiễn một cách có hệ thống cũng là cơ sở để các hiệp hội đóng góp ý kiến với cơ quan quản lý, xây dựng cơ chế hành lang pháp lý phù hợp để ngành phát triển bền vững.

Sự xuất hiện của các sáng kiến chuyên ngành như Tuần lễ Tổ chức Sự kiện và Triển lãm Việt Nam (VEEW 2026) đang cho thấy những nỗ lực dịch chuyển đáng ghi nhận của thị trường. Ông Lê Quốc Vinh, đại diện đơn vị thực hiện dự án, chia sẻ rằng đây là lần đầu tiên chính những người làm nghề trong hệ sinh thái sự kiện, triển lãm và giải trí cùng nhau kiến tạo một nền tảng chung cho lĩnh vực của mình. Thay vì chỉ đứng phía sau phục vụ mục tiêu thương mại của các ngành nghề khác, những nhà tổ chức, đạo diễn, đơn vị công nghệ và hậu cần giờ đây có một không gian đối thoại chung. Tại đây, các câu chuyện về chuẩn nghề, công nghệ biểu diễn, năng lực quản trị an toàn và đo lường giá trị tương tác thực tế sẽ được thảo luận nghiêm túc.

Sự chuẩn hóa và thấu hiểu liên ngành này chính là điều kiện tiên quyết để thay đổi nhận thức của xã hội: Nhìn nhận sự kiện không chỉ là một hoạt động ngắn hạn diễn ra trong một thời điểm, mà là một cơ sở hạ tầng chiến lược thúc đẩy tương lai của nền kinh tế sáng tạo Việt Nam.