Có một thứ văn hóa nghệ sỹ

Review

Việc ca sĩ Đàm Vĩnh Hưng phản ứng lại với lời nhận xét của nhạc sĩ Nguyễn Ánh 9 có lẽ chỉ là một điển hình mà theo đánh giá của nhạc sĩ Tuấn Khanh : đó chỉ là giọt nước làm tràn ly của một nền giải trí son phấn. Vụ việc này là cơ hội để nhiều “sao” Việt bộc lộ cách ứng xử khôn khéo hoặc thiếu văn minh, văn hóa; và đây cũng là dịp để một lần nữa nhiều người nhìn nhận và bình luận về văn hóa của các thần tượng ngày nay.  

Chùm bài “Văn hóa của thần tượng” của mục Giải trí, Đẹp online xin gửi tới độc giả những quan điểm, góc nhìn khác nhau về vấn đề này.  Không chỉ dừng lại ở thực trạng chung của làng giải trí hiện nay, chùm bài rất mong cuộc tranh luận dần được mở rộng về chủ đề đạo đức và văn hóa ứng xử của mỗi người.

Tổ chức: Linh Hanyi

Tom Cruise trên màn ảnh hành tung lúc nào cũng cẩn mật vì toàn phải đối mặt với những “nhiệm vụ bất khả thi”. Nhưng đến khi lên sóng truyền hình cùng Oprah Winfrey thì tài tử này cũng có thể mất kiểm soát mà nhảy chồm chồm như một… gã điên.

Christian Bale lúc làm Người dơi thì cảnh sát không tài nào động vào được, nhưng ra ngoài đời lại bị chính mẹ ruột lôi đến sở cảnh sát vì đã hành hung bà này.

May ra có Giác đấu Russell Crowe là giữ đúng tinh thần từ màn bạc ra ngoài đời thật, khi táng nguyên cái điện thoại vào mồm lễ tân khách sạn vì tội hỗn hào. 

Chuyện các nghệ sỹ hành xử theo kiểu thiếu văn hóa thì ở những nền giải trí lâu đời và thịnh vượng nhất cũng xuất hiện dày đặc. Vì họ cũng là con người, có muôn vàn loại tính cách. Họ làm nghệ thuật để truyền cái chân thiện mỹ đến đại chúng, chẳng qua cũng là một nghề. Họ tận tình với công việc vì đấy là nghề kiếm ăn, còn ngoài “thời gian công sở” ra họ sống theo cá tính của mình. Đánh xong chuyến hàng ma túy thì ông trùm mafia ở Trung Mỹ có thể đi thưởng thức nghệ thuật, mua tranh. Ngược lại, khi sân khấu hạ màn thì nghệ sỹ có thể hút chích hoặc trở thành du côn. Không có gì mà lạ.

Nói chung, làm nghệ sỹ không nhất thiết phải là người có văn hóa. Họ chỉ đơn giản là người thôi, có nhiều loại. Nhưng họ phải giỏi nghề nghiệp của mình.

Christian Bale đánh “bà bô” ngoài đời đúng là chẳng có tư cách gì, anh này còn chửi đồng nghiệp như hát hay. Nhưng trên phim, “The Machinist” chẳng hạn, nếu đạo diễn muốn anh ta truyền tải tâm trạng dằn vặt đến thống khổ của một kẻ vừa phạm tội và đang hối hận, thì anh ta làm đến nơi đến chốn. Chính cái việc anh ta hiểu thấu thế nào là hối hận, dù ở trường quay thôi, làm nên tư cách nghệ sỹ của anh ta.
Từ “văn hóa” trong nghề nghiệp của các nghệ sỹ phải được hiểu theo một nghĩa khác: nó là sự thấu hiểu tận cùng của những tay chuyên nghiệp về cái giá trị mà họ phải truyền tải đến công chúng.

Và cái này thì ở Việt Nam ta đang hơi thiếu.

Nếu anh ca sỹ A và ông nhạc sỹ B đã không có tiếng nói chung về chính nhạc của ông B, thì trình bày nhiều làm gì. Đấy đơn giản là sự thiếu chuyên nghiệp, thiếu văn hóa, một cái văn hóa cảm nhận âm nhạc. Anh ta không hiểu mình đang hát cái gì thì dễ sinh ra cãi vã thôi. Cãi vã thì sinh ra nhiều trò lố.

Nếu dư luận và đồng nghiệp đã có ý kiến về cái cách người mẫu C và cô diễn viên D ca hát, thì trình bày nhiều làm gì. Hát mấy dòng đại chúng mà còn làm người ta khó chịu thì đơn giản, là cô chưa đủ chiều sâu văn hóa để mà làm văn hóa.

 

Cả chuyện ăn mặc của nghệ sỹ trên sân khấu cũng là một thứ “văn hóa” mà chúng ta đang bàn đến ở đây. Rất nhiều bộ đồ phản cảm.

Ngay từ đầu cái tư cách nghệ sỹ của chúng ta đã được phong bừa phong bãi nên việc những người không hiểu gì (hoặc là hiểu chưa đủ) về nghề nghiệp họ đang làm vẫn bước lên sân khấu, lên màn bạc thì bản thân nó đã là một sự lệch lạc. Sự lệch lạc cơ bản chính là tiền đề sẽ tạo ra những lệch lạc trong hành xử: họ phải tạo ra scandal, họ phải công khai đối đầu với dư luận và đối đầu với nhau, làm những trò phi văn hóa, để giữ được sự nổi tiếng của mình.

Tất nhiên là họ còn hay phải viết tâm thư nữa.

Không ai đòi hỏi nghệ sỹ phải thập toàn thập mỹ. Nhưng nếu họ có văn hóa, một cái văn hóa để phục vụ công việc của mình (và chỉ cần phục vụ nó thôi) ngay từ đầu, thì những cử chỉ thiếu văn hóa khác cũng sẽ khó phát sinh hơn. Và cũng không có ai phải dàn cảnh xin lỗi ai cả.

Bài: Đức Hoàng

Hãy gửi thông tin, bài viết và hình ảnh bạn có cho chuyên mục Giải trí của Đẹp Online tại đây. Bài viết được đăng tải sẽ nhận nhuận bút theo quy chế của Tòa soạn. Trân trọng!

Thực hiện: depweb

02/09/2013, 08:47