Khám phá ngôi làng “không rác nhựa” tại Nhật Bản

Sống

Ngôi làng hẻo lánh Kamikatsu (Nhật Bản) phải khiến cho cả thế giới ngả mũ ngưỡng mộ với nỗ lực “nói không” với rác thải sinh hoạt. 

Vào những năm 2000, ngôi làng Kamikatsu vẫn còn thói quen đốt rác thải sinh hoạt hoặc vứt rác bừa bãi. Chính những hành động này đã làm phá hoại thiên nhiên, ảnh hưởng đến môi trường sống. Chính vì thế, năm 2003, ngôi làng Kamikatsu đã đưa ra “Bản tuyên ngôn Không rác thải”, nhằm xây dựng lối sống xanh, thân thiện với môi trường.

Tất cả rác thải sinh hoạt đều được phân thành 45 loại khác nhau như lon nhôm, lon thép, bình xịt, nắp kim loại, pin, bóng đèn,… và được tái chế để sử dụng lại.

Khoảng 1.500 người dân làng này đang chung tay nỗ lực giảm thiểu lượng rác thải sinh hoạt với tham vọng đến năm 2020, Kamikatsu sẽ trở thành cộng đồng “không rác thải” đầu tiên tại Nhật Bản.

Thực hiện: Trung Hiếu

26/06/2019, 14:52

Hướng đến lối sống “zero waste” nhưng không biết bắt đầu từ đâu? Hãy theo dõi các YouTuber này!

Sống

Zero waste, hay lối sống giảm thiểu chất thải không phải là quá trình trong một ngày hay một tháng, mà nó cần thời gian cùng sự nỗ lực và cam kết của mỗi người. Nếu bạn đang hướng tới một lối sống bền vững không rác thải nhưng không biết bắt đầu từ đâu và bằng cách nào, thì những kênh Youtube sau đây sẽ cung cấp cho bạn từ A-Z các bí quyết hạn chế rác thải dễ dàng đến không ngờ.

1. Trash Is For Tossers – 248.6k follower

Một trong những kênh Youtube “sống xanh” nhận được sự quan tâm nhiều nhất của người dùng chính là “Trash Is For Tossers” ra đời vào năm 2014 của Lauren Singer. Bên cạnh việc xây dựng kênh Youtube riêng để chia sẻ những câu chuyện sống xanh, Lauren Singer còn tham gia hùng biện xoay quanh phong trào không xả rác tại diễn đàn TED. Bạn có thể tìm thấy ở “Trash Is For Tossers” những cách giảm thiểu rác thải thông qua các hoạt động thường nhật từ việc nấu ăn, chăm sóc tóc, dưỡng da, đánh răng đến đi siêu thị,…

2. Shelbizleee – 136k follower

Sống một lối sống bền vững có thể là một nhiệm vụ khó khăn, nhưng “Shelbizleee” có thể giúp bạn phá vỡ từng giới hạn. Với quyết tâm biến tổ ấm của mỗi người và thiên nhiên hòa làm một, Shelbi tạo cho mọi người các thói quen tích cực như tái sử dụng những mảnh ni lông (thay vì vứt bỏ), tránh dùng bao nhựa, mua sắm chọn lọc, tiêu dùng tiết kiệm… Kênh Youtube của cô nàng ngập tràn những bài review sản phẩm tiêu dùng chất lượng, cách tiếp cận lối sống tối giản và vô vàn trải nghiệm “sống xanh” quý giá. Qua đó, người dùng có thể sưu tầm nhiều kiến thức về môi trường cũng như nâng cao tinh thần “nói không với rác thải”.

3. My Green Closet – 71.5k follower

Nếu các chị em đang băn khoăn về một tủ quần áo quá tải và làm sao để có thể “mua ít nhưng chất lượng” thì “My Green Closet” của Verena sẽ xóa tan nỗi lo muôn thuở này. Trong quá trình học về thiết kế và làm việc trong ngành thời trang, Verena được truyền cảm hứng về những thiết kế thân thiện với môi trường. Để giúp nữ giới hiểu rõ tác động của tủ quần áo đến cuộc sống như thế nào và nâng cao ý thức của mọi người về phong cách thời trang bền vững, cô nàng chia sẻ các video về cách mix-match thông minh, tối giản tủ quần áo, phong cách sống tối giản kèm theo những mẹo vặt hạn chế rác thải.

4. The Girl Gone Green – 63k follower

Manuela đã chọn những giá trị sống bền vững cho mình bằng cách thực hiện tối đa mục tiêu không xả rác, thiết kế đời sống tối giản, chọn không gian sống thân thiện với thiên nhiên. Kênh Zero Waste của cô nàng thực sự là nguồn cảm hứng giúp chúng ta thêm yêu thiên nhiên và trở thành phiên bản tốt hơn của bản thân. Các chủ đề video của Manuela bao gồm hướng dẫn tặng quà bền vững, không chất thải, giải đáp tất tần tật các câu hỏi về lối sống zero waste, cảm hứng ăn kiêng dựa trên thực vật…

5. Eco Boost – 46k follower

Kate Arnell là một người dẫn chương trình truyền hình ở Anh, nổi tiếng với lối sống “nói không với rác thải”. Cô nàng đã bắt đầu lối sống zero waste 4 năm và “Eco Boost” chính là nơi Kate chia sẻ tất thảy các bí kíp và những phát kiến của riêng mình giúp môi trường trở nên tốt đẹp hơn. Thậm chí, cô nàng còn làm việc với nhiều nhãn hàng khác nhau nhằm kết nối thông điệp môi trường với các nội dung mang đậm tính thương mại và giải trí. Với nội dung độc đáo như cách mua sắm quần áo cũ sành điệu, những cửa hàng online chuyên bán các vật dụng thân thiện với môi trường, trang điểm không độc hại, lời khuyên để tổ chức một đám cưới thân thiện với môi trường cùng khiếu hài hước của mình, Kate sẽ giúp các quý cô cảm thấy “sống xanh” chẳng hề khó.

6. Going Zero Waste – 17.5k follower

Kathryn Kellogg đã thực hiện điều mà rất ít kênh “zero waste” hiện tại có thể làm được, đó là sáng tạo và ghi chép đầy đủ nội dung thử thách “31 ngày nói không với rác thải”. Thêm vào đó, cô nàng còn bày ra các mẹo độc nhất vô nhị như du lịch tránh lãng phí và thân thiện với môi trường, dọn dẹp nhà cửa bằng những chất hữu cơ, cân đối chi tiêu… Tất cả phương pháp đều đã ở ngay trước mắt, bạn còn chần chừ gì mà không bắt đầu một lối sống vì màu xanh của trái đất?

Xuất hiện “mưa nhựa” ở Colorado: hồi chuông cảnh báo cho thói quen lạm dụng đồ nhựa của con người

Sống

Vừa qua, các nhà nghiên cứu Khảo sát Địa chất Hoa Kỳ USGS đã thu thập các mẫu mưa từ 8 địa điểm dọc theo mặt trước của dãy núi Rocky (Colorado) và bất ngờ phát hiện trong nước mưa có lẫn những phân tử nhựa. Không chỉ là một phát hiện đột phá của các nhà khoa học môi trường, hiện tượng trên báo động mối nguy hại do thói quen sử dụng đồ nhựa của con người.

Cơn mưa có lẫn theo phân tử nhựa mới đây ở Colorado như một lời cảnh báo đến con người rằng ô nhiễm môi trường sống đã không còn giới hạn, và những hiểm nguy từ một lối sống thiếu trách nhiệm với môi trường sớm sẽ khiến con người phải trả cái giá đắt. Trong một lần kiểm tra nguồn cấp cho đường dẫn nước trên mặt đất và ngầm dưới tầng đất sâu, để tìm hiểu và vạch ra nguyên nhân khiến nguồn nước ở Colorado bị nhiễm nitơ nặng, thì các nhà nghiên cứu đã phát hiện ra nguồn gốc chủ yếu và cũng chính là yếu tố bất ngờ trong khu vực bị ô nhiễm này – đó là trong nguồn nước có lẫn những phân tử nhựa nhỏ đến mức mắt thường không thể nhìn thấy.

Xuất hiện “mưa nhựa” từ 8 địa điểm dọc theo mặt trước của dãy núi Rocky, Colorado

Chính kết quả nằm ngoài dự tính này khiến nhóm nhà nghiên cứu nghĩ đến việc kiểm tra thử mẫu nước mưa ở 8 địa điểm – những nơi được dùng để theo dõi sự thay đổi trong thành phần hóa học của mưa – trải đều ở vùng núi, đồng bằng và rừng phòng hộ. Theo đó, chuyên gia Greg Wetherbee, nhà hóa học thuộc biên chế Cục Khảo sát Địa chất Hoa Kỳ đã ghi kết quả mà theo ông nhận định là “bất ngờ chưa từng thấy và vô cùng hi hữu trong các cuộc thống kê về môi trường” rằng: “90% thành phần vượt trội hơn kim loại hay tro than tồn dư trong nguồn nước chảy tại các danh lam thiên nhiên là nhựa tổng hợp. Những phân tử nhựa hỗn hợp với kích thước nhỏ hơn khả năng nhìn của mắt thường từ 20-40 lần, có màu cầu vồng và kết cấu phức tạp, bền chặt, đồng thời có khả năng tồn tại qua nhiều thế hệ và không thể tự phân hủy trong môi trường tự nhiên”.

Thói quen tiêu thụ đồ dùng nhựa và vứt rác không đúng nơi quy định của con người chưa có dấu hiệu giảm sút.

Theo như Austin Baldwin, chuyên gia đảm nhận trọng trách nghiên cứu thành phần hydro của tiêu bản nhựa do USGS gửi về, thì những “bãi thải nhựa” hoà tan trong thành phần nước được tìm thấy có khả năng xuất xứ từ 3 nguồn chính: sản xuất – tiêu dùng trong nội địa bang, nguồn rác trôi từ những nơi đô thành hoặc vùng nông thôn lân cận, từ các khu dân cư hoặc nhà máy kinh tế – xã hội trọng điểm, và đặc biệt là nếp sống lạm dụng vào đồ nhựa cũng như không phân loại hoặc bỏ rác vào các thùng rác tập kết.

Rác thải có ở khắp mọi nơi, từ biển cả đến đất liền.

Có thể nói, những hiện tượng các vật thể và hợp chất làm ô nhiễm môi trường tự nhiên không hiếm. Nhưng dựa trên thành phần và các phân tích kinh tế xã hội, Austin Baldwin đưa ra giả thuyết về “thủ phạm” giúp phân tán thành phần nhựa trên vào nguồn nước chính là nhà máy. Nhựa trong các sản phẩm bỏ đi được nhà máy xử lý rác thải đun nóng, bốc hơi và rồi theo mưa đổ xuống sông suối, cánh đồng, đại dương, làm ô nhiễm mặt đất, rừng cây và đem đến mối nguy hại cho muông thú sinh sống trong hệ sinh thái. Thêm vào đó là nguồn rác thải nhựa lênh đênh trên dòng sông và mặt biển đến từ sự vô ý thức của con người, khiến các sinh vật gần như mang trong mình những “bãi rác khổng lồ”, dẫn đến hàng loạt cái chết thương tiếc.

Hàng loạt sinh vật biển đang phải đối diện với cái chết chỉ vì sự vô ý thức của con người.

Nếu chúng ta vẫn quá lạc quan và còn đứng ngoài cuộc trong trận chiến bảo vệ môi trường, thì “cơn mưa nhựa ở Colorado” chính là một lời đáp trả đanh thép đến từ môi trường tự nhiên. Nguồn rác thải nhựa có ở khắp mọi nơi chứ không riêng gì Colorado, và nếu con người không thay đổi thói quen tiêu dùng đồ nhựa nói riêng và nâng cao ý thức giữ gìn màu xanh trái đất nói chung, thì “cơn mưa nhựa” tương tự sẽ đổ xuống mảnh đất chúng ta đang sinh sống. Cuộc chiến thay đổi thói quen này với chúng ta tuy không dễ dàng nhưng không bao giờ là quá muộn để bắt đầu sửa chữa sai lầm.

Giang Thị Kim Cúc: nữ “chiến binh” nhặt rác xuyên Việt

Sống

“Hành động nhặt rác có ý nghĩa giống như một món quà tri ân những nơi mình ở và đi qua. Đây là một dấu ấn đẹp thể hiện sự mang ơn người dân, mang ơn khung cảnh đó đã cho chúng ta tận hưởng những gì trong lành và tốt đẹp nhất.” Đó chính là những chia sẻ chân tình của chị Giang Thị Kim Cúc (31 tuổi), thành viên của tổ chức Trashpackers (Người đi nhặt rác). Chị được nhiều người gọi là “nữ chiến binh” vì tinh thần hết lòng tham gia những hoạt động nhặt rác khắp mọi miền đất nước để bảo vệ môi trường.

Giang Thị Kim Cúc – một trong những Trashpacker tại VN đầu tiên của cộng đồng Trashpacker thế giới.

Hai chị em cùng bắt tay nhau nhặt rác khắp Việt Nam 

Hiện đang làm công việc kinh doanh bất động sản tại TP. HCM nhưng Kim Cúc dành nhiều thời gian kêu gọi bạn bè cùng chung tay dọn rác ở nhiều nơi. “Trong một chuyến đi Brunei vào năm ngoái, mình vô tình gặp gỡ được anh Tijmen Sissing, người sáng lập cộng đồng Trashpackers. Anh đã chia sẻ về những câu chuyện nhặt rác, bảo vệ môi trường tại hơn 42 quốc gia trên thế giới. Chính vì câu chuyện cảm hứng của anh đã tạo động lực, thôi thúc bản thân Cúc phải làm và phải hành động bảo vệ môi trường Việt Nam”, Cúc chia sẻ.

Sau chuyến đi đó, Kim Cúc cùng với chị gái của mình là Kim Yến đã cùng nhau bắt đầu hành trình nhặt rác và nhân rộng phong trào này trải dài khắp đất nước (Đà Nẵng, Quảng Nam, Nha Trang, Phan Thiết, Bình Phước, TP. HCM…) vì một ước mơ xóa tên Việt Nam ra khỏi danh sách những quốc gia xả rác nhiều nhất thế giới.

Hiện tại, Kim Cúc cùng chị gái của mình đã cùng nhau nhặt rác hơn 17 tỉnh thành khắp đất nước.

Thời gian qua, sau khi khởi xướng và kêu gọi mọi người cùng chung tay dọn sạch rác, Kim Cúc đã nhận được rất nhiều sự quan tâm, đồng hành đến từ nhiều tình nguyện viên trong và ngoài nước.

Một trong những dự án thành công của chị chính là dọn sạch dòng suối Lộc Ninh (chợ Lộc Ninh, thị trấn Lộc Ninh, tỉnh Bình Phước) đang ô nhiễm nghiêm trọng trong suốt một tuần lễ. Kim Cúc chia sẻ: “Bản thân tôi cực kỳ ghét rác mà đoạn suối ấy lại ô nhiễm kinh khủng nên tôi chờ đợi từ lâu, hễ thấy cơ hội là xắn tay áo làm ngay”.

Ban đầu, Kim Cúc và Kim Yến nhận được sự hưởng ứng của vài chục người cùng dọn rác trên bờ vàc khu vực xung quanh. Tuy nhiên, sau khi Kim Cúc quyết định sẽ lội xuống kênh để nhặt rác trực tiếp thì mọi người dân đều ngán ngẫm và bỏ về. “Lúc đó, bản thân tôi thật sự rất buồn. Nhưng rồi suy nghĩ nếu mình không làm thì ai sẽ làm”, Kim Cúc cho biết. Vượt qua nỗi sợ hãi bởi cảm giác bẩn thỉu, mùi hôi hám, rác thì đủ loại từ túi nilông đến xác động vật, bơm kim tiêm, mảnh chai,… hai chị em và vài tình nguyện viên đã xắn tay, cùng nhau trả lại hiện trạng ban đầu cho dòng suối.

“Khi nhìn thấy đàn cá con bơi lội thỏa thích dưới làn suối trong xanh, tôi rất vui khi công sức bỏ ra có giá trị, bảo vệ được phần nào môi trường”, Kim Cúc hào hứng chia sẻ.

Hình ảnh con suối ở chợ Lộc Ninh (Bình Phước) trước và sau khi dọn rác.

Không những vậy, sau khi dọn sạch con suối, nhóm Trashpacker còn tiến hành vẽ các bức tranh tường bắt mắt, sinh động trên dãy bờ kè dưới hông chợ. Theo lời Kim Cúc, những bức tranh này có nội dung tuyên truyền ý thức giảm sử dụng túi nhựa, bảo vệ môi trường. “Các em học sinh ở gần đó hễ thấy ai chuẩn bị vứt rác xuống suối là liền la làng lên. Có hôm các em thấy một người ném một bịch rác xuống liền nhất quyết bắt xuống nhặt lên”, Cúc cho biết.

Bị miệt thì vì… mê nhặt rác

Với quan niệm: “Ngày hôm nay mình không làm thì khi nào mình mới làm?”, Kim Cúc và Trashpackers đã để lại những dấu chân đẹp mỗi nơi mà họ tới dọn rác. “Đến giờ rác ở đâu mình cũng nhặt. Điều khiến tụi mình buồn là nhiều người còn buông ra những lời lẽ miệt thị việc tụi mình đang làm”, Kim Cúc bộc bạch.

Ở nhiều nơi các chị đi qua, nhiều người nói họ là “mấy con khùng”, không có công ăn chuyện làm. Có người lại bảo chị sống ảo. Người nói mấy chị làm màu, làm thì ít mà khoe mẽ thì nhiều… Trước những lời miệt thị như thế, Kim Cúc luôn bỏ ngoài tai và chỉ biết hết mình vì những hoạt động nhặt rác. “Bản thân mình không quan tâm mọi người nghĩ như thế nào về chuyện nhặt rác của mình. Cúc chỉ mong một điều là mỗi người giảm sử dụng nhựa, đừng nên xả rác bừa bãi. Hãy yêu môi trường nhiều hơn!”, Kim Cúc hạnh phúc kể.

Kim Cúc cùng với Hoa hậu H’Hen Niê tham gia nhặt rác tại Đắk Lắk.

“Chiến binh rác” nói thêm: “Không chỉ dừng lại ở việc nhặt rác hay vớt rác lên mà phải hiểu và làm việc bằng cả trái tim thì mới có thể lan tỏa được ý nghĩa cốt lõi của việc bảo vệ môi trường. Tất cả những lời nói sẽ đều vô nghĩa nếu như mình ngồi không mà phải hành động thì mới có ý nghĩa truyền đi thông điệp về ý thức bảo vệ môi trường”.

Ngoài ra, Kim Cúc còn tham gia nhiều buổi talkshow, trò chuyện với sinh viên, học sinh khắp nơi để tuyên truyền, nâng cao ý thức bảo vệ môi trường từ những việc rất nhỏ như: hạn chế sử dụng nhựa, không xả rác bừa bãi,… “Những em học sinh, sinh viên mới chính là người thật sự quan trọng trong việc bảo vệ môi trường xanh-sạch-đẹp”, Kim Cúc nhấn mạnh.

Đối với Kim Cúc, những em học sinh, sinh viên chính là “truyền nhân” tiếp tục đồng hành và lan toả các hoạt động vì môi trường.

Cháy hết mình và sẵn sàng tham gia các hoạt động vì môi trường, những việc làm của Kim Cúc và cộng đồng Trashpackers đang góp phần lan tỏa, truyền đi thông điệp tích cực, đầy ý nghĩa về vấn đề bảo vệ môi trường và cuộc sống.

Đừng vứt rác xuống biển mà hãy cho Bống ăn rác!

Sống

Trong 2 tháng trở lại đây, người ta bắt đầu bị thu hút bởi một mô hình cá Bống chứa đầy rác thải nhựa được đặt trên bờ biển Đà Nẵng. Và không khó để biết được đó chính là dự án bảo vệ môi trường với tên gọi “Bống”, được khởi xướng bởi một giáo viên người nước ngoài cùng sự hỗ trợ từ Ban quản lý của bán đảo Sơn Trà và các bãi biển du lịch Đà Nẵng. Tạm gác lại những mệt nhọc và trăn trở xung quanh dự án, anh Hoàng Phúc Lâm – Chuyên viên tổ nghiên cứu và phát triển, cố vấn dự án “Bống” – đã dành cho Tạp chí Đẹp buổi chia sẻ thân mật và đầy cảm xúc, không chỉ về “Bống” mà còn là khao khát bảo vệ màu xanh của đại dương anh đã ấp ủ bấy lâu nay.

Một hành động nhỏ có thể làm nên thay đổi lớn

– Dự án này bắt nguồn từ đâu, thưa anh?

Thật ra dự án Goby The Fish (tiền thân của dự án “Cho Bống xin rác” – PV) vốn đã được thực hiện ở nhiều nước khác nhau với mục tiêu khuyến khích mọi người bỏ rác vào các thùng rác tập kết. Giữa lúc chúng tôi vẫn miệt mài suy nghĩ phương án bảo vệ môi trường biển thì cô Sarah Field xuất hiện (giáo viên dạy tiếng Anh người Zimbabwe sống tại Đà Nẵng – PV). Sau khi tình cờ thấy hình ảnh chú cá Goby trên bãi biển Bali, cô Sarah đã tìm đến chúng tôi để trao đổi về ý tưởng này. Chỉ cần nghe cô nói “Feed Goby with plastic, don’t feed the ocean” là chúng tôi hiểu ngay. Hai tư tưởng đã bắt được sóng, vậy là dự án “Bống” ra đời.

Cô Sarah Field – người đem đến ý tưởng về dự án Bống và anh Hoàng Phúc Lâm – Chuyên viên tổ nghiên cứu và phát triển, cố vấn dự án.

– Những trở ngại nào anh và đội nhóm gặp phải trong quá trình thực hiện dự án?

Nói về trở ngại thì có rất nhiều nhưng đáng kể nhất là tài chính và kỹ năng đan lát tre. Dù đã học hỏi từ các thợ làm nghề thủ công tre dừa ở Hội An nhưng chúng tôi cũng chưa thể đan tre thành mô hình Bống. Đó là chưa kể, thành phố có rất ít chỗ bán tre, đến khi tìm ra thì phí vận chuyển tre cũng rất tốn kém. Nếu không có sự giúp đỡ của những người thợ tình cờ đi ngang khu vực thực hiện, thì việc hoàn thành mô hình còn mất nhiều thời gian hơn. Vì dự án này còn khá mới lạ ở Việt Nam và chưa có sức lan tỏa nên bước đầu kêu gọi tài trợ là vô cùng khó khăn.

Nhân lực chủ yếu để thực hiện dự án này là nhóm sinh viên đến từ các trường đại học khác nhau và nhiều bạn trẻ tình nguyện.

– T18 được chọn là bãi biển đầu tiên của Đà Nẵng ra mắt dự án, có lý do đặc biệt nào không, thưa anh?

Với khẩu hiệu “Cho Bống ăn rác thải nhựa, đừng thải xuống đại dương”, mục tiêu của “Bống” là nâng cao nhận thức và vai trò của mỗi người trong quá trình bảo vệ môi trường. Nên chúng tôi chọn bãi biển T18, với vị trí nằm ở mặt biển quảng trường Nguyễn Văn Thoại, nơi có mật độ du khách ghé thăm cao, với mong muốn sự lan tỏa mạnh mẽ có thể bắt đầu từ đây.

Thay vì rao giảng những điều đao to búa lớn, Bống truyền tải thông điệp về môi trường theo một cách riêng, đầy sáng tạo, vui nhộn, ngộ nghĩnh và không kém phần thú vị.

– Lý do nào để anh tin rằng “Bống” sẽ hoàn thành tốt vai trò kết nối và đánh thức cộng đồng?

Tôi hiểu rằng một chú cá bé nhỏ với cái bụng chứa đầy chai nhựa trên bãi biển sẽ không thể giải quyết triệt để vấn đề lớn về rác thải. Nhưng “Bống” chính là viên gạch đầu tiên giúp các ý tưởng và những con người xa lạ như chúng tôi tìm thấy nhau. Mỗi một dự án là một nỗ lực đánh thức cộng đồng. “Bống” sẽ tiếp tục phát triển và các mô hình sinh vật khác cũng sẽ tiếp tục được xây dựng.

Chúng ta có thể cùng nhau khiến mọi thứ trở nên tốt đẹp hơn

– Vậy mô hình sinh vật anh dự định trong thời gian sắp tới là?

Sinh vật mà chúng tôi đang hướng đến là rùa và có nhiều khả năng sẽ có thêm nhiều loài vật khác, điều này còn tùy thuộc vào số lượng các đội nhóm tham gia. Bên cạnh việc xây dựng mô hình, chúng tôi còn kêu gọi các đơn vị thực hiện các hoạt động khác trên biển, có thể là sự kiện, lễ hội, workshop, lớp học ngoài trời… nhằm thu hút nhiều hơn sự chú ý của cộng động dành cho dự án.

Mô hình cá được đặt ở nơi đông người, vừa là hình trưng bày, vừa là nơi mọi người có thể vứt rác vào. Hình ảnh chú cá bụng đầy chai nhựa tượng trưng cho các sinh vật đang nuốt phải rất nhiều chất thải do con người vứt xuống đại dương.

– Có trải nghiệm hay bài học nào mà anh cho là đáng nhớ khi thực hiện dự án cùng người ngoại quốc?

Điều mà tôi ấn tượng nhất ở những người bạn quốc tế đó là sự nhiệt huyết và tinh thần tự giác. Họ luôn có mặt sớm mỗi buổi làm, tôn trọng ý kiến của nhau mà không cần bất kỳ luật lệ hay nguyên tắc nào. Tôi nghĩ tinh thần sáng tạo, dám nghĩ dám làm, kể cả khi chúng ta chưa biết sẽ làm như thế nào nhưng vẫn xông pha học hỏi và tìm hiểu chính là bài học lớn nhất dành cho chúng tôi. Và điều làm tôi nể phục ở họ là niềm tin mãnh liệt “một hành động nhỏ cũng có thể tạo nên thay đổi lớn”.

Mô hình cá bụng đầy chai nhựa được đặt trên bờ biển Đà Nẵng đã kết nối những con người với mong muốn bảo vệ môi trường đến gần nhau hơn.

– Dự án nào cũng có tuổi đời của nó, có lẽ “Bống” cũng không ngoại lệ?

Theo dự tính, “Bống” sẽ tồn tại khoảng 10 tháng. Và khi “Bống” kết thúc vòng đời cũng là lúc nhiều dự án sáng tạo và mới lạ khác đã ra đời. Tôi không sợ các dự án sẽ thất bại mà chỉ sợ bản thân không đủ dũng khí và kiên trì để thực hiện điều mình tin là đúng đắn, và may mắn làm sao tôi và đội nhóm đang mạnh mẽ bước những bước đầu tiên.  Hiện chúng tôi đã nhận được thông tin có 5 đến 6 tỉnh thành khác cũng muốn thực hiện “Bống”. Chúng tôi luôn tin rằng những điều tốt đẹp sẽ lan tỏa thật xa và lời kêu gọi của những “Bống”, “Rùa”… sẽ được hồi âm.

Dự án “Bống”:
-Thời gian hoàn thành: 22/3/2019 – 11/5/2019
-Nhóm “Bống” do cô Sarah Field làm Trưởng nhóm với sự tham gia của các thành viên: ông Tyler Smith (Giáo viên, Phó Trưởng nhóm), anh Hoàng Phúc Lâm (Chuyên viên, Cố vấn trực tiếp dự án), bà Robynn Louw (Giáo viên – Kiến trúc sư thiết kế dự án), ông Chris McBrideo (Họa sĩ thiết kế dự án), sinh viên Nguyễn Diễm My (Trưởng nhóm Tình nguyện viên và hậu cần).

#trashtag challenge: khi thử thách “ảo” thay đổi xã hội thật

Sống

Biến suy nghĩ thành hành động thực tế và mang lại lợi ích cụ thể, #trashtag – thử thách dọn rác gây bão cộng đồng mạng đã mang đến một cái nhìn hoàn toàn mới cho những thử thách “ảo” trên mạng xã hội.

Với thông điệp bảo vệ môi trường từ những việc nhỏ nhất, #trashtag là thử thách dọn rác và chụp ảnh so sánh trước – sau đã tạo nên một hiệu ứng đáng kinh ngạc khi được nhiều bạn trẻ trên thế giới ủng hộ. Hàng ngàn bức ảnh của những bãi rác “biến mất” đã được chia sẻ rộng rãi trên mạng xã hội Facebook.

Được bắt đầu từ tài khoản Facebook mang tên Byron Roman, anh chàng này đã đăng tải một tấm hình với hai trạng thái trước và sau khi được dọn dẹp của một bãi rác, cùng dòng trạng thái: “Đây là thử thách mới dành cho các thanh thiếu niên đang buồn chán. Hãy chụp ảnh một khu vực nào đó cần dọn dẹp hay sửa chữa, sau đó chụp lại khi bạn đã thay đổi nó rồi đăng lên”. Vài ngày sau, #trashtag được chào đón mạnh mẽ trên toàn thế giới và tất nhiên, không chỉ bởi “những thanh thiếu niên đang buồn chán”.

Byron Roman – “cha đẻ” của trào lưu dọn rác #Trashtag. Ảnh: Facebook Byron Roman

Khi một hành động nhỏ được lan tỏa với ý nghĩa lớn

Có lẽ chính Byron Roman cũng không tưởng tượng được việc anh chỉ muốn chia sẻ một hành động ý nghĩa giúp bảo vệ môi trường lại có thể trở thành một trào lưu được hàng triệu người trên thế giới quan tâm. Nguyên nhân khiến #Trashtag có sức ảnh hưởng mạnh mẽ như vậy được lí giải là do tính gần gũi và thiết thực. Không quá khó để bạn có thể “tìm” ra một bãi rác và dọn dẹp chúng. Nó có thể ở ngay đối diện khu nhà bạn ở, trong góc một công viên hay thậm chí là trên con đường bạn đi về mỗi ngày. Và bạn cũng chỉ cần một vài công cụ thô sơ như bao tay, đồ gắp rác để bắt tay thực hiện thử thách đơn giản này.

Trào lưu #Trashtag ảnh hưởng rộng tới các bạn trẻ trên thế giới.

Không cần mất quá nhiều công sức nhưng hiệu quả lại dễ được nhìn nhận chính là nguyên nhân khiến #Trashtag được nhiều bạn trẻ ủng hộ. Chỉ trong thời gian ngắn, vô số hình ảnh các bãi biển được dọn dẹp sạch sẽ, những rừng cây không còn vương vãi rác, đường phố sạch bóng nilon và rác sinh hoạt được chia sẻ ngập tràn trên mạng xã hội. Không băng rôn khẩu hiệu, không chế tài xử phạt chỉ nằm trên giấy tờ, #Trashtag đã “lôi kéo” những người tham gia bằng cách cho họ thấy những hành động nhỏ của mình có thể mang lại tác động lớn như thế nào tới xã hội.

Thử thách “ảo”, kết quả thật

Cùng với sự phát triển của mạng xã hội, nhiều thử thách đã được đặt ra như khoe hình 10 năm, vòng tay chạm rốn, dùng bút đo eo,… Giải trí, mới lạ và hài hước, đó là những điều không hơn không kém mà những trào lưu này mang lại.

Năm 2014, cộng đồng mạng từng hào hứng với trào lưu #IceBucketChallenge  – thử thách dội nước đá lên đầu nổi tiếng do một sinh viên người Mỹ khởi xướng, nhằm quyên góp tiền phục vụ cho nghiên cứu về bệnh Xơ cứng teo cơ một bên ALS (amyotrophic lateral sclerosis). Hay tháng 6/2018, trào lưu “một miếng nhỏ hạnh phúc” đã giới trẻ Hàn Quốc. Tuy nhiên, #trashtag lại không giống như đại đa số các trào lưu vốn có tuổi thọ ngắn trên khi theo thời gian sức ảnh hưởng của nó ngày một lớn mạnh.

Một nhóm bạn tại Phan Thiết (Bình Thuận) chung tay dọn sạch bãi biển. (Ảnh: Facebook Tiệm cà phê Lạc)

Nhiều bãi rác đã biến mất hoàn toàn từ khi #trashtag xuất hiện. Khi đến Việt Nam, #trashtag nhanh chóng nhận được sự quan tâm của đông đảo công chúng, từ học sinh, sinh viên, dân văn phòng cho đến những người nổi tiếng. Số lượng tham gia ngày càng đông, những bãi rác từng tồn động lâu năm đã bị xóa sạch. Một khu phố đã cương quyết lắp camera và dán hình những người vứt rác bừa bãi. Hiệu quả tích cực mà trào lưu này mang lại đã không chỉ nằm ở việc dọn rác.

Top 3 Hoa Hậu Hoàn Vũ Việt Nam 2017 Mâu Thủy, Hoàng Thùy và H’hen Niê cùng thực hiện #Trashtag Challenge.

Khi mà Việt Nam đang đứng trước nguy cơ “lọt” top 10 thế giới về sự ô nhiễm, top 20 nước thải rác nhiều nhất thế giới, top 5 thế giới thải chất thải nhựa ra đại dương nhiều nhất, thì những thử thách như #trashtag lại càng có ý nghĩa hơn trong việc thúc đẩy hành động và thay đổi nhận thức của nhiều người về vấn đề môi trường. Bước ra khỏi đời sống ảo và mang lại những thay đổi lớn trong hiện tại, mặc kệ những nghi ngại về sức sống lâu bền của trào lưu,  #trashtag đang đóng vai trò đại diện cho tiếng nói, lý tưởng mới để thay đổi xã hội theo cách mà xã hội cần.